دانشگاه اصفهان متافیزیک 2476-3276 1 1 2009 05 22 Does Xaje Nasir-oddin-e Tusi Believe in Three-valued Logic? آیا می‌توان خواجه نصیرالدین طوسی را معتقد به منطق سه‌ارزشی دانست؟ 115 128 19137 FA علیرضا دارابی دانشجوی دکتری فلسفه دانشگاه تربیت مدرس. اسدالله فلاحی استادیار فلسفه دانشگاه زنجان Journal Article 2016 06 14 In his book Asaso Al-eqtebas, Xaje Nasir-od-dine-e Tousi has given an analysis of connected conditional propositions which is similar to the analysis of the conditional propositions in three-valued logic. It raises the following question: does Tusi accept propositions with values other that “True” and “False”? In this article we consider Tusi’s view and those of his followers, and compare it with those who accept the three valued logic. We will show that Xaje didn’t believe that propositions can have a third value. Also we will show that in his analysis of connected conditional proposition Xaje Nasir does not use the word “true” and “false” as they are commonly used by other logicians. They are rather used to mean true and false in the analytic sense. We conclude, therefore, that in the text we consider “true” and “false” are not used in their ordinary and common sense. They are used, rather, <em>homonymsly</em>.   خواجه نصیرالدین طوسی (یکی از بزرگترین منطق دانان در تاریخ جهان اسلام) در کتاب اساس‌الاقتباس تحلیلی از گزاره‌های شرطیه متصله دارد که به تحلیل‌های منطق‌های سه ارزشی از گزاره‌های شرطی شبیه است. بنابراین، این پرسش پیش می‌آید که آیا خواجه نصیرالدین طوسی به ارزش سومی برای جمله‌ها قایل بوده است یا خیر؟ در این مقاله، ما با بررسی نظر خواجه و همچنین شاگردان او و مقایسه این نظرات با نظرات منطق دانان سه ارزشی، نشان می‌دهیم که خواجه به ارزش سومی غیر از صدق و کذب معتقد نبوده است. همچنین نشان می‌دهیم که در تحلیل خواجه از شرطی‌های متصل کلمه «صدق» نه به معنای عام صدق، بلکه به معنای صدق در گزاره‌های تحلیلی و کلمه «کذب» نه به معنای عام کذب، بلکه به معنای کذب در گزاره‌های تحلیلی به کار رفته است. بنابراین، در نزد خواجه کلمه «صدق» بین صدق به معنای عام آن و صدق تحلیلی و «کذب» بین کذب به معنای عام آن و کذب تحلیلی مشترک لفظی است. https://mph.ui.ac.ir/article_19137_034cf88ceb7977b51eea38fd38653906.pdf