دانشگاه اصفهان متافیزیک 2476-3276 10 25 2018 05 22 Universality in Baumgarten's aesthetic کلیت احکام استتیکی در اندیشه‌ی بومگارتن 25 40 22611 10.22108/mph.2018.102891.1019 FA علی سلمانی استادیار فلسفه هنر، گروه گرافیک، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بوعلی سینا، همدان ایران داوود میرزایی دانشجوی دکتری فلسفه هنر، گروه گرافیک، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بوعلی سینا، همدان ایران Journal Article 2017 03 05 Baumgarten maintains that he introduces aesthetics as a science or a branch of philosophy. There is no doubt that being a science requires requirements such as distinction from other realms, enjoying particular legitimacy, having specific laws and principles and universal claims. In other words, to introduce aesthetic as a science he should first explains the unique characteristics of this discipline and its subordination to special rules; so that he could distinguish it from other branches and disciplines. Mentioning the fundamental principle of this branch is important because it causes the universality claim for its judgments. This study tries to deal with Baumgarten’s desire i.e. (establishment of aesthetics) and to answer the question that how he differentiates this new branch from other realm of philosophy and also how he attempts to justify and specify universality of the aesthetics judgments? Baumgarten succeeds in his above mentioned goals by exclusively relating aesthetic to perception and specifying the main feature of this perception i.e. “extensive clarity.” He aims at justifying the universality of aesthetic judgments by introducing aesthetic experience as some cognition-like experience and also introducing general principles. Unfortunately, appealing to general principles which are gained only through experience and general principles of psychology can not specify the universality of aesthetics judgments because the only result of these principles is some psychological and empirical generalization and not logical univers. بومگارتن مدعی است که زیباشناسی، یک علم یا شاخه‌ای از فلسفه است. بدون شک علم‌بودن مستلزم لوازمی چون تمایز از سایر حوزه‌ها، بهره‌مندی از قانون‌مندی ویژه، حاکمیت اصول و ادعای کلیت است. به عبارت دیگر، بومگارتن باید برای معرفی زیباشناسی به‌عنوان علم، نخست خصوصیات منحصربه‌فرد این حوزه و تبعیتِ آن از قوانین خاص را توضیح دهد تا بدین وسیله آن را از سایر شاخه‌ها و حوزه‌ها متمایز کند. اشاره به اصول بنیادی این شاخه، از این حیث مهم است که سبب ادعای کلیت برای احکامِ آن می‌شود. نوشتار حاضر تلاش می‌کند تا به آرمان بومگارتن (تأسیس زیباشناسی) بپردازد و به این سؤال پاسخ دهد که او چگونه این شاخۀ جدید را از سایر حوزه‌های فلسفه متمایز می‌کند و چگونه در صدد توجیه و تبیین کلیت احکام زیباشناختی برمی‌آید؟ بومگارتن با مرتبط‌کردن انحصاری زیباشناسی با ادراک حسی و تبیین خصوصیت اصلی این نوع ادراک، یعنی «وضوح توسیعی»، موفق به متمایزکردن زیباشناسی می‌شود. او با معرفی تجربۀ زیباشناختی به‌عنوان نوعی تجربۀ شبیه به شناخت و همچنین معرفی اصول عام، در صدد توجیه کلیت احکام زیباشناختی است. متأسفانه توسل به اصول عام که تنها از طریق تجربه و اصول کلی روان‌شناسی به دست می‌آیند، نمی‌تواند کلیت احکام زیباشناختی را تبیین کند؛ زیرا تنها دستاورد این اصول نوعی تعمیم تجربی و روان‌شناختی است و نه کلیت منطقی. https://mph.ui.ac.ir/article_22611_a10a884eeb2a23374b74014b189a38d9.pdf